Μια ομάδα αστρονόμων ανακάλυψε πρόσφατα ένα νέο αντικείμενο στη ζώνη των αστεροειδών . Με τη βοήθεια του διαστημικού τηλεσκοπίου Hubble , ανακάλυψαν κάτι πρωτοφανές. Η ζώνη των αστεροειδών είναι μια περιοχή που βρίσκεται ανάμεσα στον Άρη και τον Δία, όπου πολυάριθμοι αστεροειδείς περιστρέφονται γύρω από τον Ήλιο. Αν και η προέλευσή της δεν μπορεί να προσδιοριστεί με 100% βεβαιότητα, υπάρχει μια ευρέως αποδεκτή θεωρία που την θεωρεί «αποτυχημένο πλανήτη». Κατά τη διάρκεια του σχηματισμού του ηλιακού συστήματος , απέτυχε να ενσωματωθεί σε έναν ολοκληρωμένο πλανήτη και, μετά από αρκετές πτώσεις μετεωριτών, κατακερματίστηκε, με αποτέλεσμα την τρέχουσα δομή της ζώνης.
Το πρόσφατα ανακαλυφθέν αντικείμενο αποτελείται από δύο αστεροειδείς που περιστρέφονται ο ένας γύρω από τον άλλον , καθιστώντας τον τον πρώτο καταγεγραμμένο δυαδικό αστεροειδή. Επιπλέον, έχει ταξινομηθεί ως κομήτης, καθώς παρουσιάζει ένα φωτεινό κώμα και μια επιμήκη ουρά. Η έρευνα πίσω από αυτήν την ανακάλυψη δημοσιεύθηκε στο περιοδικό Nature και ο δυαδικός κομήτης 288P έχει ονομαστεί, καθιερώνοντάς τον ως τον πρώτο δυαδικό αστεροειδή που ταξινομείται ως κομήτης.
Οι έρευνες
Η πρώτη παρατήρηση αυτού του αντικειμένου έγινε τον Σεπτέμβριο του 2016, λίγο πριν το 288P φτάσει στο περιήλιο, το σημείο της τροχιάς του που βρίσκεται πλησιέστερα στον Ήλιο. Εκείνη την εποχή, ήταν δυνατή μια πιο λεπτομερής εξέταση του αντικειμένου χρησιμοποιώντας το Διαστημικό Τηλεσκόπιο Hubble. Κατά τη διάρκεια αυτών των παρατηρήσεων, διαπιστώθηκε ότι αποτελούνταν από δύο αστεροειδείς παρόμοιου μεγέθους και μάζας, που περιστρέφονταν ο ένας γύρω από τον άλλον σε απόσταση περίπου 100 χλμ.
Επιπλέον, ήταν δυνατό να ανιχνευθεί πάγος στην επιφάνεια των αστεροειδών. Η επικεφαλής της ομάδας Jessica Agarwal , από το Ινστιτούτο Max Planck, σχολίασε: «Εντοπίσαμε ισχυρές ενδείξεις εξάχνωσης πάγου νερού ως αποτέλεσμα της αυξημένης ηλιακής θέρμανσης. Αυτή η διαδικασία είναι παρόμοια με αυτή που δημιουργεί την ουρά ενός κομήτη».
Η κατανόηση της προέλευσης και της εξέλιξης των κομητών που περιστρέφονται γύρω από τη ζώνη των αστεροειδών είναι θεμελιώδης. Μεγάλο μέρος της γνώσης μας σχετικά με τη ζώνη των αστεροειδών μπορεί να προέλθει από την έρευνα σε αυτήν την περιοχή. Επομένως, ο δυαδικός κομήτης έχει καθιερωθεί ως απαραίτητο στοιχείο για την κατανόηση του πρώιμου Ηλιακού Συστήματος.
Πρόσθετες παρατηρήσεις του 288P αποκαλύπτουν αρκετά ενδιαφέροντα σημεία. Πρώτον, η δραστηριότητα του κομήτη που παρατηρήθηκε κατά την προσέγγισή του στον Ήλιο δείχνει ότι το 288P υπήρχε ως δυαδικό σύστημα μόνο για περίπου 5,000 χρόνια. Αυτό υποδηλώνει ότι τα δύο αντικείμενα χωρίστηκαν σε ένα σχετικά πρόσφατο γεγονός, πιθανότατα το αποτέλεσμα της αστάθειας που προκλήθηκε από την ταχεία περιστροφή τους.
Η Τζέσικα Αγκαρβάλ, επικεφαλής επιστήμονας του έργου, εξηγεί ότι ο επιφανειακός πάγος σε ένα αντικείμενο σε αυτήν την περιοχή του Ηλιακού Συστήματος δεν μπορεί να επιβιώσει για μεγάλα χρονικά διαστήματα εκτός εάν προστατεύεται από ένα στρώμα σκόνης. Αυτό υποδηλώνει ότι το 288P έχει μια ενεργή γεωλογική ιστορία , αφήνοντας πολλά ερωτήματα σχετικά με την εξέλιξη και την ύπαρξή του.
Οι ομοιότητες μεταξύ του αστεροειδούς 288P και άλλων αστεροειδών που εμφανίζουν κομητική δραστηριότητα είναι αξιοσημείωτες. Επί του παρόντος, υπάρχει μια αυξανόμενη ομάδα ουράνιων σωμάτων γνωστών ως ενεργοί αστεροειδείς . Αυτοί οι αστεροειδείς, που βρίσκονται στη ζώνη των αστεροειδών, εμφανίζουν συμπεριφορά που θυμίζει κομήτες, εκτοξεύοντας σκόνη και αέριο στο διάστημα. Εκτιμάται ότι υπάρχουν περίπου 20 τέτοιοι γνωστοί ενεργοί αστεροειδείς, αλλά ο 288P ξεχωρίζει ως ο μόνος που αποτελείται από δύο θραύσματα που συγκρατούνται από ένα κοινό κέντρο βάρους, αντί να είναι ένα ενιαίο αστεροειδές σώμα.
Η ταξινόμηση και τα χαρακτηριστικά του 288P
Η ύπαρξη του 288P ως δυαδικού αστεροειδούς με κομητικά χαρακτηριστικά έχει προκαλέσει μεγάλο ενδιαφέρον μεταξύ των επιστημόνων. Η δραστηριότητα που παρατηρείται στα 288P αυξάνεται κάθε φορά που πλησιάζει τον Ήλιο, υποδεικνύοντας ότι η εξάχνωση των παγωμένων αερίων είναι αυτή που επιτρέπει αυτή τη δραστηριότητα. Αυτό αντανακλάται στην ουρά του, η οποία, όπως προαναφέρθηκε, δημιουργείται από την αύξηση της ηλιακής θερμοκρασίας.
Αυτό το φαινόμενο είναι κρίσιμο για την κατανόηση του τρόπου σχηματισμού των κομητών και των αστεροειδών . Το γεγονός ότι το 288P είναι ένα δυαδικό σύστημα προσφέρει επίσης την ευκαιρία να μελετήσουμε τη μάζα και τη σύνθεσή του με περισσότερες λεπτομέρειες, κάτι που θα μπορούσε να βοηθήσει τους αστρονόμους να κατανοήσουν τον σχηματισμό άλλων σωμάτων στο Ηλιακό Σύστημα.
Ο σχηματισμός του 288P πιθανότατα συνέβη αφού ένα μεγαλύτερο αντικείμενο διαλύθηκε, δημιουργώντας δύο θραύσματα που άρχισαν να περιφέρονται το ένα γύρω από το άλλο. Αυτές οι παρατηρήσεις ευθυγραμμίζονται με θεωρητικά μοντέλα που προβλέπουν ότι οι αστεροειδείς μπορούν να διασπαστούν λόγω της χαμηλής βαρυτικής πίεσης στην επιφάνειά τους, αποτέλεσμα της ταχείας περιστροφής.
Όσον αφορά την ιστορία του, ο 288P εγείρει ερωτήματα σχετικά με τη διάρκεια της κομητικής δραστηριότητας στη ζώνη των αστεροειδών. Ενώ η δραστηριότητά του εντοπίστηκε σχετικά πρόσφατα, η γεωλογική του ιστορία μπορεί να προσφέρει ενδείξεις για την ηλικία αυτών των αντικειμένων και πώς μπορεί να επηρέασαν τον σχηματισμό της Γης και άλλων πλανητών.
Αστεροειδής όπως ο 288P είναι ζωτικής σημασίας όχι μόνο για την καλύτερη κατανόηση της ιστορίας του Ηλιακού Συστήματος, αλλά και επειδή μπορεί να έχουν πληροφορίες σχετικά με τον σχηματισμό των ωκεανών της Γης και την ίδια τη ζωή. Έχει προταθεί ότι οι κρούσεις από αστεροειδείς πλούσιους σε νερό και οργανικά βοήθησαν στη δημιουργία των απαραίτητων συνθηκών για τη ζωή στον πλανήτη μας.
Το γεγονός ότι σώματα όπως το 288P παρουσιάζουν χαρακτηριστικά τόσο αστεροειδών όσο και κομητών υπογραμμίζει επίσης την ανάγκη να επανεξετάζουμε συνεχώς τις ταξινομήσεις μας για τα ουράνια αντικείμενα, καθώς η γνώση και οι παρατηρήσεις προχωρούν γρήγορα.
